Στην αρχή, όλα έχουν ενθουσιασμό. Μια νέα ιδέα, ένα project, κάτι που θέλεις να δοκιμάσεις. Υπάρχει ενέργεια, υπάρχει διάθεση, υπάρχει η αίσθηση ότι “αυτή τη φορά θα το πάω μέχρι το τέλος”. Έτσι επενδύεις χρόνο και μπαίνεις μέσα σε αυτό που κάνεις. Μέχρι που, χωρίς να έχει αλλάξει κάτι ξεκάθαρο, αρχίζεις να νιώθεις διαφορετικά. Η ενέργεια πέφτει και η διάθεση δεν είναι η ίδια. Έτσι αυτό που έκανες αυθόρμητα στην αρχή, τώρα αρχίζει να μοιάζει πιο δύσκολο.
Εκεί κάπου αρχίζεις και να αμφιβάλεις. Μήπως δεν είναι τελικά για σένα; Μήπως είναι η λάθος επιλογή; Ή μήπως απλά δεν έχεις τη συνέπεια, ώστε να το πας μέχρι τέλος; Σε αυτό το σημείο οι περισσότεροι σταματούν, επειδή δεν νιώθουν όπως στην αρχή για να συνεχίσουν.
Σε αυτό το άρθρο θα δούμε τι σημαίνει πραγματικά όταν πέφτει ο ενθουσιασμός, γιατί συμβαίνει σε οτιδήποτε κάνεις και πώς μπορείς να συνεχίσεις, όχι βασιζόμενος στο πώς νιώθεις στη στιγμή.
Γιατί πέφτει ο ενθουσιασμός (πάντα) – τι σημαίνει πραγματικά
Η πρώτη σκέψη συνήθως είναι ότι κάτι δεν πάει καλά. Ότι ίσως δεν είναι για σένα και έκανες λάθος επιλογή. Σκέφτεσαι πως αν ήταν “σωστό”, θα ένιωθες ακόμα όπως στην αρχή.
Αλλά αυτό δεν ισχύει. Ο ενθουσιασμός δεν είναι κάτι σταθερό. Είναι το αποτέλεσμα του καινούριου. Όπως λέει και το φαινόμενο της ηδονικής προσαρμογής, ο εγκέφαλος συνηθίζει πολύ γρήγορα το καινούριο και σταδιακά η ένταση που νιώθεις πέφτει. Στην αρχή, όλα έχουν ένταση. Είναι άγνωστα, έχουν ενδιαφέρον, σε κρατάνε. Όμως όσο περνάει ο χρόνος, αυτό που κάνεις παύει να είναι καινούριο και μαζί με αυτό, πέφτει και η ένταση.
Αυτό όμως δεν συμβαίνει απαραίτητα, επειδή κάτι χάθηκε. Σημαίνει ότι πηγαίνεις από την αρχή… στη συνέχεια. Από το στάδιο που σε κινεί το συναίσθημα, στο στάδιο που χρειάζεται να σε κινεί η επιλογή. Αυτό συμβαίνει σχεδόν παντού. Σε ένα project που ξεκινάς. Σε μια συνήθεια που χτίζεις. Ακόμα και σε μια σχέση. Η αρχή έχει ένταση ενώ η συνέχεια έχει βάθος.
Αλλά για να φτάσεις εκεί, χρειάζεται να περάσεις μέσα από αυτή τη φάση όπου δεν νιώθεις το ίδιο. Οπότε το ερώτημα δεν είναι γιατί έπεσε ο ενθουσιασμός, αλλά “Τι σημαίνει αυτό για εσένα και τι θα κάνεις όταν σου συμβεί;”
Το λάθος που κάνεις εκείνη τη στιγμή
Όταν ο ενθουσιασμός πέφτει, εσύ εκείνη τη στιγμή, αρχίζεις να το ερμηνεύεις ως “Ίσως δεν το θέλω τόσο” ή “Ίσως έκανα λάθος επιλογή”. Έτσι χωρίς να το καταλάβεις, το συναίσθημα γίνεται συμπέρασμα. Αυτό που νιώθεις για λίγες μέρες ή εβδομάδες, αρχίζει να μοιάζει σαν ένδειξη ότι κάτι δεν πάει καλά.
Αλλά στην πραγματικότητα, δεν έχεις αλλάξει απαραίτητα κατεύθυνση, αλλά στάδιο. Αντί να δεις την πτώση του ενθουσιασμού ως κάτι φυσικό, τη βλέπεις σαν σημάδι ότι πρέπει να φύγεις. Έτσι κάθε φορά που φτάνεις σε αυτό το σημείο, ξεκινά η αμφισβήτηση, καθώς ερμήνευσες λάθος αυτό που ένιωσες.
Πώς να συνεχίσεις όταν δεν νιώθεις το ίδιο
Αυτό είναι το σημείο που αλλάζει ο τρόπος που δουλεύεις πάνω σε κάτι. Στην αρχή, σε κινεί ο ενθουσιασμός. Μετά, σε κινεί η επιλογή.
Δεν χρειάζεται να νιώθεις το ίδιο για να συνεχίσεις. Χρειάζεται να ξέρεις γιατί συνεχίζεις. Αυτό κάνει όλη τη διαφορά. Έτσι κάθε μέρα σου δεν έχει σύνδεση με το πως νιώθεις, αλλά με σαφή κατεύθυνση και κινήσεις. Και αν κάποιες μέρες το συναίσθημα πέφτει, εσύ δεν χρειάζεται να σταματάς. Όταν λοιπόν έχεις μια πιο ξεκάθαρη κατεύθυνση, τότε δεν χρειάζεται να αποφασίζεις από την αρχή κάθε φορά. Ξέρεις τι κάνεις. Ξέρεις ποιο είναι το επόμενο βήμα. Απλά συνεχίζεις, ακόμα κι αν δεν έχεις ιδιαίτερη διάθεση.
Αυτό δείχνει ότι δεν δίνεις βάση μόνο στο συναίσθημα, για να επιλέξεις το επόμενο βήμα σου. Στις δύσκολες λοιπόν φάσεις, αυτό που σε κρατάει δεν είναι η έμπνευση, αλλά η δομή. Το να έχεις σπάσει αυτό που κάνεις σε μικρά, ξεκάθαρα βήματα. Έτσι γυρνώντας πίσω, να μπορείς να δεις την πρόοδό σου, ακόμα κι αν είναι μικρή και να ξέρεις ότι υπάρχει μια πορεία, όχι απλά μια ιδέα.
Γιατί τότε, δεν χρειάζεται να “ξαναβρείς” τον ενθουσιασμό για να συνεχίσεις. Απλά συνεχίζεις. Και κάπου μέσα σε αυτή τη διαδικασία, ο ενθουσιασμός επιστρέφει. Με έναν άλλον τρόπο αυτή τη φορά, πιο ήσυχα και πιο σταθερά.
Πότε να συνεχίσεις και πότε να σταματήσεις
Δεν είναι πάντα εύκολο να ξεχωρίσεις αν είσαι όντως σε αυτό που περιγράψαμε ή αν είσαι κάπου που όντως θα ήταν το καλύτερο για εσένα να αλλάξεις κατεύθυνση.
Το δύσκολο είναι ότι και οι δύο επιλογές μπορεί να δείχνουν σωστές την ίδια στιγμή. Από τη μία, ξέρεις ότι ο ενθουσιασμός πέφτει φυσιολογικά. Από την άλλη, δεν θέλεις να μείνεις σε κάτι που δεν σου ταιριάζει. Η διαφορά δεν είναι στο πώς νιώθεις στη στιγμή, γιατί αυτό αλλάζει συνεχώς. Είναι σε κάτι πιο σταθερό. Στο αν αυτό που έχεις επιλέξει εξακολουθεί να έχει νόημα για εσένα, ακόμα και χωρίς τον ενθουσιασμό της αρχής.
Αν ναι, τότε αξίζει να μείνεις λίγο παραπάνω. Καθώς δεν έχεις δει ακόμα τι μπορεί να γίνει. Αν όμως βλέπεις ότι δεν σε εκφράζει, δεν οδηγεί εκεί που θέλεις ή βασίστηκε σε κάτι που πλέον δεν ισχύει, τότε η αλλαγή δεν είναι αποτυχία. Είναι μέρος της διαδικασίας.
Το σημείο που αξίζει να προσέξεις είναι το εξής: Αν φεύγεις πάντα όταν πέφτει ο ενθουσιασμός, τότε δεν αλλάζεις επειδή κάτι δεν είναι σωστό. Αλλά επειδή έφτασες στο ίδιο στάδιο και το αποφεύγεις. Τότε, το μοτίβο συνεχίζεται. Αν θέλεις να δεις πως λειτουργεί το μοτίβο αυτό πιο αναλυτικά, μπορείς να διαβάσεις και το άρθρο «Γιατί δεν ολοκληρώνεις αυτά που ξεκινάς και αλλάζεις συνέχεια κατεύθυνση».
Συνοψίζοντας
Ο ενθουσιασμός δεν είναι κάτι που κρατάει. Έρχεται στην αρχή, σε βάζει σε κίνηση και μετά φεύγει. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάτι πήγε λάθος. Σημαίνει ότι πέρασες στο επόμενο στάδιο. Το σημείο όπου δεν σε κρατάει πια το συναίσθημα, αλλά η επιλογή που έχεις κάνει.
Εκεί είναι που πολλοί σταματούν. Επειδή περιμένουν να νιώσουν όπως στην αρχή για να συνεχίσουν. Αν όμως σταματήσεις να βασίζεσαι μόνο στο πώς νιώθεις στη στιγμή και αρχίσεις να βασίζεσαι περισσότερο σε αυτό που έχεις ξεκαθαρίσει και δομήσει, τότε αλλάζει και το πώς προχωράς. Δεν χρειάζεται να έχεις πάντα ενέργεια. Χρειάζεται να έχεις κατεύθυνση. Όταν υπάρχει αυτή η κατεύθυνση, μπορείς να συνεχίσεις ακόμα και στις φάσεις που δεν είναι τόσο “εύκολες”. Γιατί τότε δεν ξεκινάς κάθε φορά από την αρχή. Συνεχίζεις!
Αν θέλεις να λαμβάνεις κάθε εβδομάδα νέα άρθρα και πρακτικά εργαλεία, μπορείς να κάνεις εγγραφή στο newsletter του Inploration. Με την εγγραφή σου, θα λάβεις και τον δωρεάν οδηγό αυτοκαθοδήγησης για να κάνεις το πρώτο βήμα. Ξεκίνα από εδώ!